Złamanie kości udowej

Kość udowa jest najdłuższą i zarazem największą kością naszego organizmu. Do jej uszkodzenia dochodzi:

  • przy nadmiernym obciążeniu jak np. u sportowców, żołnierzy
  • podczas upadku i wypadku np. komunikacyjnym
  • przy normalnym obciążeniu lecz z towarzyszącą chorobą metaboliczną u osób starszych
  • niewystarczająca dieta (wapń, białko, D3)
  • długotrwała choroba np. rak kości, choroby układu nerwowego
  • wrodzoną kruchość i łamliwość kości

Złamanie to ze względu na okolicę dzielimy na:

  • górnego odcinka (szyjki, krętarzy; najczęściej osoby starsze z chorobą metaboliczną – osteoporozą)
  • środkowego odcinka (trzonu; silny uraz bezpośredni, najczęściej wieloodłamowe, spiralne)
  • końcowego odcinka (jest to ciężką postać, powstają najczęściej podczas wypadków komunikacyjnych)

Istotnym powikłaniem może być przemieszczeniem odłamów ze złamanej struktury kostnej i uszkodzenia innych tkanek np.więzadeł stawów, tętnic oraz uszkodzenie nerwów.

Objawy złamania kości udowej

Objawy które mogą wskazywać na złamanie struktur kostnych:

  • ból okolicy stawu biodrowego
  • ból się nasila przy obciążeniu kończyny
  • obrzęk kończyny/krwiak
  • nieprawidłowe ustawienie kończyny np. krótsza kończyna, stopa ustanowiona na zewnątrz

Diagnostyka złamania kości udowej

W pierwszej kolejności szczegółowy wywiad podmiotowo/przedmiotowy oraz:

  • RTG dla potwierdzenia złamania i oceny miejsca oraz typu złamania
  • MRI jeśli istnieje podejrzenie uszkodzenia innych tkanek
  • USG Doppler jeśli są ku temu przesłanki

Leczenie złamania kości udowej

W zdecydowanej większości wypadków przeprowadzony jest zabieg operacyjny, który ma na celu jak najszybszy powrót pacjenta do zdrowia. Zespolić elementy kostne można na wiele sposobów, technika zależy od rodzaju złamania:

  • wykorzystanie śrub, gwoździ lub płytek kątowych by scalić odłamki
  • zastąpienie materiałem sztucznym jak endoprotezoplastyka całkowita/częściowa

Chory po zabiegu przyjmuje leki przeciwzakrzepowe, analgetyczne oraz może przyjmować antybiotyki (jeśli istnieje zagrożenie infekcją).

Leczenie złamań u pacjentów w złym stanie ogólnym jest bardziej skomplikowane z powodu iż w pierwszym przypadku pionizacja może nastąpić już w drugiej dobie po zabiegu, tutaj jest zacznie ograniczone ponieważ możliwości pobudzania komórek kościotwórczych które reagują na bodziec kompresyjny praktycznie nie istnieje. U tych pacjentów stosuję się wyciągzakładany na chorą kończynę lub tzw. gipsowy but derotacyjny. Czas trwania takiej terapii może wynieś 6-8 tyg. Ten sposób znacznie sprzyja rozwojowi powikłań (np. zapalenie płuc, odleżyny, zakrzepy) co w konsekwencji często prowadzi do zgonu.

Terapia złamania kości udowej

W pierwszym przypadku, terapii pacjentów po złamaniu i zespoleniu operacyjnym ma na celu najkorzystniej wykorzystać zasoby regeneracji tkanek oraz działanie adekwatne do stanu pacjenta. Najważniejsze będą ćwiczenia o różnym stopniu trudności by kreować ruchomość stawów, zadbać o trofikę mięśni, pobudzackomóreki kościotwórcze, przeciwdziałać obrzękom i zakrzepom.

Zastosowanie technik specjalnych jak mobilizacja naczyń czy manualny drenaż limfatyczny znacznie przyśpieszy wymianie płynów odżywczych które dostarczają potrzebne elementy do regeneracji tkanek. Zastosowanie osteopatycznej terapii blizn w celu minimalizacji restrykcji powięziowych.

Względem postępów wprowadzić można techniki osteopatyczne (w początkowej fazie również), terapię manualną stawów, zwiększanie obciążeń ćwiczeniowy pacjenta oraz doskonalenie funkcji motorycznych.

Odpowiednio zbilansowana dieta jest ważnym elementem by pacjent wrócił w jak najlepszym, jakościowym stanie do zdrowia. W drugim przypadku gdzie pacjent jest skazany na długotrwałe leżenie naszym celem terapeutycznym jest minimalizowanie powikłań takich jak zapalenie płuc, odleżyny czy zakrzepy.

W zależności od stanu ogólnego pacjenta, bo pamiętajmy że to właśnie stan ogólny i niebezpieczeństwo z tym związane wykluczyło pacjenta z zabiegu operacyjnego. Będziemy stosować techniki udrożniania dróg oddechowych, ćwiczeń oddechowych, jeśli to możliwe to drenaż okolicy wolnych od opatrunku.

Ćwiczenia izometryczne stosowane są by podtrzymać trofikę mięśni. Jeśli to możliwe, konieczne jest w miarę częste zmienianie pozycji leżącej z wykorzystaniem materaca przeciwodleżynowego i poduszek dedykowanym najczęstszym miejscom wystąpienia odleżyn (kość krzyżowa, piętowa, potylica).

Jeżeli mamy udokumentowany proces zlewania się kości, spokojnie możemy przystąpić do ćwiczeń w pozycji siedzącej oraz stojącej z odciążeniem np. za pomocą balkonika.

Późniejszy model postępowania nie różni się od tego opisane w pierwszym przypadku. Dieta odpowiednio zbilansowana jest niezwykle ważna, szczególnie jeśli do złamanie było niskoenergetyczne i mamy poświadczoną chorobę metaboliczną lub zespół metaboliczny.

Treści z serwisu fizjoterapeutaradzi.pl mają na celu polepszenie, a nie zastąpienie, kontaktu pomiędzy użytkownikiem serwisu a jego lekarzem, fizjoterapeutą czy osteopatą. Serwis ma z założenia charakter informacyjno-edukacyjny co przyczynia się do poszerzenia świadomości
i wiedzy pacjenta, i pozwala dokonać wyboru, które sam, suwerennie podejmuję. Przed zastosowaniem się do porad z zakresu wiedzy specjalistycznej, zawartych w naszym serwisie należy bezwzględnie skonsultować się z osobą specjalizująca się w danej dziedzinie. Administratorzy nie ponoszą żadnych konsekwencji wynikających
z wykorzystania informacji zawartych w serwisie, z pominięciem i nie przestrzeganiem procedur medycznych w tym badań (przedmiotowego/podmiotowego, diagnostyki, stworzenia planu
terapii itp.)

Tomasz Łukawski

Tomasz Łukawski

Założyciel Tomasz Łukawski osteopatia fizjoterapia masaż. Fizjoterapeuta po Uniwersytecie Jagielońskim Collegium Medicum, obecnie student Medycyny Osteopatycznej na Akademii Osteopatii. Posiada 11-letnie doświadczenie zawodowe, zdobywane w ciężkiej pracy w szpitalach (oddział hematologi, onkologii, pulmonologii, ortopedii i neurologii) oraz przychodni wielospecjalistycznej zajmującej się najbardziej skomplikowanymi przypadkami, różnych specjalizacji z całej Polski. W 2018 r podczas targów "Bliżej zdrowia - bliżej natury" wygłosił obszerny referat po tytułem: "Synteza metod fizjoterapeutycznych jako możliwość holistycznej diagnostyki/leczenia pacjenta". Uczestnik wielu kursów i konferencji naukowych, które poszerzyły horyzonty zawodowej pasji. W wolnych chwilach miłośnik literatury pięknej, sztuki, przyrody oraz jazzu i filmów z Jamesem Bondem.

Zobacz inne nasze wpisy